Chưa có lúc nào các nhà đầu tư lại đẩy mạnh đầu tư vào các web 2.0 ở Việt Nam như lúc này. Người người, nhà nhà đua nhau làm web search (xin phép được gọi nó là Web 2.0 ở Việt Nam), mạng xã hội và nhiều dịch vụ ăn theo khác. Các nhà đầu tư cũng mạnh tay không kém làm cho các trang mang danh “web 2.0″ mộc lên như nấm sau mưa và có cảm giác chỉ cần nhìn bên ngoài cũng đủ thấy yếu kém bên trong.

ifiresocialnetwork.jpg

Theo trào lưu đó, nhiều nhà đầu tư cũng muốn lao vào vì nghe rằng dân Việt Nam có dân số trẻ, số người sử dụng Internet nhiều hơn cả … Singapore nhưng họ quên mất rằng dân Việt Nam chưa có thói quen trả tiền khi dùng các dịch vụ gọi là web. Tôi tin chắc rằng vẫn còn rất nhiều người cho rằng Email miễn phí của Yahoo là Internet. Không những vậy, các doanh nghiệp hầu như cũng chưa có hứng thú để mua quảng cáo ở các web 2.0, họ vẫn đang trung thành với các trang tin tức đại chúng. Tuy nhiên đây không phải là vấn đề chính, thời gian và trào lưu sẽ hỗ trợ. Lối thoát nào cho doanh thu khi đầu tư một cách phung phí, không điều tra kỹ lưỡng!

Có thể nói các nhà đầu tư đang cố gắng đầu tư hết mức có thể như những con thiêu thân đang lao vào đám lửa hào quang nhưng không kém rủi rỏ. Rất có thể tư tưởng muốn đánh nhanh thắng nhanh như “muốn làm ABC,XYZ của Việt Nam, phải lấy lại hàng triệu khách hàng từ ABC, XYZ” đó đã khiến cho họ không thể đạt được mục đích mà còn gây ảnh hưởng đến kinh tế cũng như hình ảnh. Tôi cảm thấy các nhà đầu tư rất thích nghe những lời trên mây của những nhà phát triển web 2.0 vĩ đại ở Việt Nam.

Ngoài ra, con dao hai lưỡi web 2.0 cũng đã khiến cho những dựa án nghe rất hoành tráng, đánh bại này nọ, xin vốn của Nhà nước mà vẫn dừng chân tại chỗ một thời gian dài dài. Phần còn lại thì lập ra rất nhiều trang, rất nhiều dịch vụ với đủ thứ quảng cáo lăng xê vì có nhiều tiền đầu tư nhưng suy cho cùng vẫn chỉ là những con cừu đi lạc giữa rừng và phải bỏ công đi hết ngõ này ngách khác mà vẫn chưa có lối ra! Không những thế, còn có những trang mà tôi cảm nhận là người hoặc nhóm người nào đó có tiền, ham vui, bỏ tiền ra thuê ai đó làm hoặc tự mua scripts nào đó về cài đặt, Việt hóa, vậy là có một mạng xã hội!!! Tình cờ, tôi còn thấy nhân viên của một công ty đang hoạt động trong lĩnh vực web 2.0 trên một diễn đàn làm web. Tôi rất bất ngờ trước năng lực của anh ta, đó là khả năng nịnh những người giỏi hơn mình, chỉ biết đi hỏi người khác mà không chia sẻ chút gì kinh nghiệm. Tôi cảm thấy hoảng vì tôi nghĩ rất có thể anh ta đang đảm trách khoảng 2-3 trang web của công ty đó. Họ không có tiền để thuê những người có kinh nghiệm để làm sao? Tiền đầu tư họ bỏ đi đâu hết rồi? Đó là cấp dưới,vậy còn cấp trên thì sao? Vâng, một suy nghĩ rất có kinh tế: chúng tôi làm ra là để bán cho các đại gia trên thế giới như Yahoo, Google, Ebay, Microsoft… Tôi thật sự hoảng vì suy nghĩ của các ông chủ Việt Nam rất kinh tế so với các ông chủ ở Hàn Quốc! Vậy là các ông lớn ở nước ngoài chỉ cần ném tiền là các ông chủ ở Việt Nam đi theo hầu rồi chứ không cần phải giành giật từng chút thị phần như đối với các ông chủ ở Hàn Quốc. Ôi, tư tưởng kinh tế thực tiễn!!!

burning-money.jpg

Bên cạnh đó, có thể các nhà đầu tư đã không có chút tính toán nào khi chấp nhận vận hành những hệ thống khá đắt tiền cho các công ty mà mình đầu tư, trong khi các ứng dụng mã nguồn mở là ông vua web 2.0. Không có định hướng từ cơ sở kèm theo với tư tưởng nhái tên, ăn theo thương hiệu nổi tiếng, đến bao giờ mới có web 2.0 ở Việt Nam cho đúng nghĩa???

Liệu có giải pháp nào khả thi hơn khi đầu tư vào Việt Nam, nơi mà nguồn nhân lực nhiều khi ngớ ngẩn, hổng kiến thức, thích dùng công cụ có sẵn một cách không có ý thức, tư tưởng làm cho có, đầu cơ để bán lại vẫn còn đang rất thịnh hành. Điều đó cho tôi thấy những người làm các trang web 2.0 chỉ là làm theo trào lưu và không có chút tính toàn nào về sau này cũng như định hướng, chiến lược lâu dài. Vâng, trước mắt cứ lòe các nhà đầu tư đã, có tiền rồi thì hậu quả để lại cho nhà đầu tư. Chỉ từ đầu năm 2008 đến nay, lướt qua cũng đã có 15-20 trang ra mắt rồi lại chìm xuống và thất bại. Phải chăng đã đến lúc hệ thống hóa lại, cần có một tổ chức để tư vấn, kiểm định chất lượng cho các nhà đầu tư và hỗ trợ định hướng cho các doanh nghiệp muốn tham gia vào Web 2.0?

Tóm lại 2 vấn đề chính:

  • Đừng đem tiền đi đốt mà hãy đầu tư một cách thật có ích.
  • Cần có tổ chức để trợ giúp bởi vì đa số các nhà đầu tư đều không hiểu biết nhiều về công nghệ bên trong các trang web mà hầu như các quyết định đầu tư đều chỉ qua những lời quảng cáo.

TB: Xin phép không nêu ra đích danh. Tôi cũng không có ý vơ đũa cả nắm mà chỉ nêu ra những vấn đề không tốt hiện nay, không phải tất cả đều như vậy nhưng vài con sâu cũng có thể làm đổ, thủng cả nồi canh. Hậu quả hiện nay thì có thể thấy ngay trên các diễn đàn về CNTT, cứ hễ thấy web search, mạng xã hội nào ra đời thì đều bị vơ đũa cả nắm!

Tặng mọi người: Lời khuyên ít khi được đón nhận đúng mức, vì người cần nó lại không thích nghe. (S. Johnson)